İletişim

Aşı Takvimi

 

 

AŞI TÜRLERİ

Canlı parenteral ve oral aşılar: K.K.K., su çiçeği, BCG, OPV

İnaktif aşılar: Boğmaca, influenza

Toksoid aşılar: Difteri, tetanoz

Rekombinant aşılar:Hepatit B

Polisakkarit aşılar: Pnömokok, meningokok

Konjuge polisakkarit aşılar: Pnömokok, HIB 

 

Primer imün yetmezlik (PIY) uyarıcı belirtileri

PIY olan çocukların tanısı 2 yaş civarında konmakta

Ulusal aşı takvimimizdeki Canlı aşı BCG aşısı 2.ay yapılıyor O nedenle PIYli çocuklarda en çok dikkat edilmesi gereken aşı BCG aşısı

BCG aşısı yapmadan önce Primer immün yetmezliklerden ağır kombine immün yetmezliklerin (AKİY) özel bir dikkatle ayırıcı tanısı gerekmektedir

Bebeklerde özellikle ağızda inatçı pamukçuk, akciğer enfeksiyonu, bez bölgesinde ağır mantar enfeksiyonları, yeterli kilo alamama, ishal gibi şikayetler veya ailede daha önce AKİY tanısı ile kaybedilen ya da kök hücre nakli olan bireyler sorgulanmalıdır.

Bu uyarıcı bulgulardan herhangi birinin varlığında tam kan sayımında lenfosit sayıları değerlendirilerek basit bir tarama testi yapılabilir. 

Mutlak lenfosit sayısı 3000/mm3 ve altında olan bebekler AKİY şüphesi ile BCG ile aşılama yapılmadan doğrulama testleri, tedavi ve takipleri yapılmak üzere acilen immünoloji hekimlerine yönlendirilmelidir.

           Ülkemiz dahil olmak üzere 51 ülkenin bulunduğu Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Avrupa Bölgesi’nde son polio yerli vakası Kasım 1998 tarihinde tespit edilmiştir.

Yirminci yüzyılda elde edilen en önemli başarılardan biri de bulaşıcı hastalıklarla mücadele yöntemlerinin geliştirilmesidir. Hastalıkların tedavilerine yönelik gelişmelerin yanısıra, hastalıkların önlenmesine yönelik buluşlarla bulaşıcı hastalıkların bir çoğu kontrol altına alınmıştır.
Bu kapsamda 1960’lı yıllardan başlamak üzere dünya genelinde yürütülen aşılama aktiviteleri ile 1980 yılında Çiçek hastalığının yok edildiği ilan edilmiştir.
1980’li yıllarda Poliomyelitin eradikasyonu gündeme gelmiş ve 1988 yılında 41. Dünya Sağlık Asamblesi’nde alınan kararla Polio Eradikasyon Programı (PEP) başlatılmıştır. “Eradikasyon” sadece klinik olarak hastalığın ortadan kaldırılması değil, etkenin de yok edilmesidir. Bu hedefe ulaşmak güç gibi görünmekle birlikte, hastalığın vektörünün olmaması, etkin bir aşının olması, kronik taşıyıcısının olmaması ve virüsün ortamda fazla yaşayamaması nedeniyle mümkündür.

Poliomyelit özellikle çocukları etkileyen, kalıcı felçlere ve hatta ölümlere neden olan bulaşıcı bir hastalıktır. PEP kapsamında yürütülen aşılama çalışmaları ile 1988 yılında dünyada toplam 125 ülkeden 350 000 poliomyelit vakası bildirilmişken, 2002 yılında vaka görülen ülke sayısı 7’ye ve vaka sayısı da (% 99.5 azalma ile) 1918’e düşmüştür (Şekil 1). 1988 yılından bu tarafa yürütülen çalışmalarla 5 milyon çocuğun sakat kalması ve 500 bin çocuğun ölümü engellenmiştir. 2002 yılına kadar Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)’nün iki bölgesi çocuk felcinden arındırılmış olarak belgelendirilmiştir (1994 yılında Amerika kıtası ve 2000 yılında Batı Pasifik Bölgesi).
Avrupa’da çocuk felcinin eradikasyonu MECACAR operasyonu (Middle East, Caucasus, Central Asian Republics) olarak bilinen ve DSÖ’nün Avrupa ve Doğu Akdeniz Bölgelerinde polio görülen 18 ülkede daha önce benzeri görülmemiş eşgüdümle uygulanan bir seri ulusal aşı kampanyaları sayesinde başarılmıştır. 1995-1998 yılları arasında, beş yaşından küçük 60 milyon çocuk her yıl ek olarak iki doz polio aşısı almıştır. 1997 yılından bu yana, MECACAR bünyesindeki ülkelerde yüksek riskli alanlarda kapı-kapı dolaşılarak aşı yapılmıştır. En fazla risk altındaki ülkelerde aşı kampanyaları 2003 yılına kadar sürdürülmüştür.

Ülkemizde de 1995 yılından itibaren toplam 6 kez Ulusal Aşı Günleri, 3 kez Çocuk Felci Aşı Günleri ve 7 kez de Mop-up uygulaması yapılmış ve en küçük yerleşim birimine kadar ulaşılarak aşısız çocuk kalmamasına çalışılmıştır.

 

 

 

BCG aşısı yapmadan önce Primer immün yetmezliklerden ağır kombine immün yetmezliklerin (AKİY) özel bir dikkatle ayırıcı tanısı gerekmektedir

Bebeklerde özellikle ağızda inatçı pamukçuk, akciğer enfeksiyonu, bez bölgesinde ağır mantar enfeksiyonları, yeterli kilo alamama, ishal gibi şikayetler veya ailede daha önce AKİY tanısı ile kaybedilen ya da kök hücre nakli olan bireyler sorgulanmalıdır.

Bu uyarıcı bulgulardan herhangi birinin varlığında tam kan sayımında lenfosit sayıları değerlendirilerek basit bir tarama testi yapılabilir.

Mutlak lenfosit sayısı 3000/mm3 ve altında olan bebekler AKİY şüphesi ile BCG ile aşılama yapılmadan doğrulama testleri, tedavi ve takipleri yapılmak üzere acilen immünoloji hekimlerine yönlendirilmelidir.

 

DÖKÜMANLAR...................................................................................................................................................................................................

Ulusal Aşı Çalıştayı Raporu 2014

Global Vaccine Action Plan 2011-2020

AŞI AR-GE Potansiyeli Çalıştay Kitapçığı (28-29 Ekim 2017 İSTANBUL) için tıklayınız.

Kurumların Aşı Faaliyetleri Çalıştay Kitapçığı (28-29 Ekim 2017 İSTANBUL) için tıklayınız.